Viðtalið
13
F R É T T A B L A Ð E F L I N G A R - S T É T T A R F É L A G S
Lífeyrismál
sjóðanna. En með því að ræða um háar
eignir lífeyrissjóðanna hefur ýmsum áróðurs-
meisturum og gagnrýnendum tekist að draga
athyglina frá kjarna málsins, nefnilega þeim
að ætlast er til þess að lífeyriseignir almennra
lanamanna standi einar undir kröfum sem
gerðar eru til lífeyrissjóða. Ef lífeyriseign
okkar er ráðstafað annað en í lífeyri dregst
sú ráðstöfun frá lífeyriseign launamanna á
almennum markaði.
Þannig er öll umræða um að „lífeyrissjóðirnir“
eigi að leggja fram fé til samfélagslegra verk-
efna innantóm tal nema um sé að ræða örugg
lán til verkefna sem eru það hagkvæm að þau
skili sjóðfélögunum þeirri lágmarksarðsemi
sem þarf til að lífeyriseignir standi undir vænt-
ingum. Að öðrum kosti er krafa um lán eða
framlög til slíkra verkefna krafa um lækkun
réttinda eigenda lífeyrisréttindanna.
Mikill tvískinnungur kemur síðan fram í
þeim málflutningi að „lífeyrissjóðirnir“ eigi
að standa undir skattlagningu til að að mæta
velferðarframlögum eins og vaxtabótum og
barnabótum eftir hrunið. Verum minnug
þess að oftast eru þetta stjórnmálamenn sem
kröfurnar gera. Ef staðreyndir um lífeyrismál
eru skoðuð er ljóst hve ósanngjörn þessi krafa
er. Margir sjóðfélagar á almennum markaði
búa við tiltölulega takmörkuð réttindi og það
hefur komið fram að sjóðfélagar í lífeyris-
sjóðum á almennum markaði geta ekki vænst
þess að fá meira en um helming launa sinna
úr sjóðunum þegar starfsævinni lýkur. En
sjóðfélagar í opinberu sjóðunum geta vænst
þess að fá um þrjá fjórðu eða um 74% af
tekjum sínum við lok starfsævinnar. Er eðli-
legt að þeir sem eiga minni réttindi en aðrir í
samfélaginu, standi undir skattlagningu sem
meðal annars gengur til að halda uppi rétt-
indum þeirra sem hafa mun meiri rétt en
þeir sem eru á almennum markaði.
Í Capacent könnunum hefur komið fram
að þeim hefur fækkað mikið félagsmönnum
Eflingar sem eiga eigið húsnæði. Allar líkur
eru á að um helmingur þeirra búi nú í eigin
húsnæði. Þegar sú krafa er sett fram að þessi
hópur standi til að mynda undir vaxtabótum
m.a. með því að lækka lífeyri sinn sem þegar
eru lakari en réttindi annarra hópa, hljótum
við að sjá að þessi málflutningur gengur ekki
upp.
Gríðarlegur áróður er lagður í málflutning um
lífeyrisréttindi okkar launamanna. Ástæðan
er sú að í vörslu lífeyrissjóða eru geymdar
stórar fjárhæðir, stærsti varasjóður okkar
launamanna. Stjórnmálamönnum hættir
til að líta á þessar eignir okkar þeim augum
að þeir geti ráðstafað þeim eftir pólitískum
duttlungum. Þannig hafa þeir t.a.m. opnað
á útgreiðslu séreignarsparnaðar sem nemur
gríðarlegum upphæðum og þjóðfélagið hefur
skattlagt þessi réttindi en þannig rýrt fram-
tíðarmöguleika okkar sjóðfélaganna til að
bæta þessum sparnaði við aðrar lífeyriseignir
okkar.
Það er mikilvægt fyrir okkur launamenn að
halda vöku okkar í þessu efni og láta ekki
billega áróðursmeistara villa okkur sýn.
Ljósm. Þorfinnur Sigurgeirsson